var breakpoints = [{"label":"Desktop","slug":"Desktop","value":"base","direction":"max","isActive":true,"isRequired":true},{"label":"Tablet","slug":"Tablet","value":"1024","direction":"max","isActive":true,"isRequired":true},{"label":"Mobile","slug":"Mobile","value":"767","direction":"max","isActive":true,"isRequired":true}];
ప్రశ్న: జాతీయ చిహ్నాలను గౌరవించాలన్న రాజ్యాంగపరమైన బాధ్యత ..దేశభక్తికి సంబంధించిన కార్యక్రమాల్లో తప్పనిసరిగా పాల్గొనాలని సూచించదు. వందేమాతరం హోదా, జాతీయ గౌరవ అవమానాల నిరోధక (సవరణ) చట్టం, 2026, సంబంధిత న్యాయ సూత్రాల ఆధారంగా ఈ వాక్యాన్ని పరిశీలించండి.
Q. The constitutional obligation to respect national symbols does not necessarily imply compulsory participation in patriotic rituals. Examine this statement with reference to the status of Vande Mataram, the Prevention of Insults to National Honour (Amendment) Act, 2026 and relevant judicial principles.
పరిచయం
భారత స్వాతంత్ర్య సంగ్రామంలో వందేమాతరం ఒక ముఖ్యమైన పాత్ర పోషించింది. 1950లో, రాజ్యాంగ సభ (Constituent Assembly) అధ్యక్షుడు డాక్టర్ రాజేంద్ర ప్రసాద్ జనగణమనతో పాటు దీనిని కూడా సమానంగా గౌరవించాలని పేర్కొన్నారు. అయితే, రాజ్యాంగం దీనిని జాతీయ గీతంగా (National Anthem) గుర్తించలేదు, అలాగే “జాతీయ గేయం” (National Song) గురించి కూడా అందులో స్పష్టంగా ప్రస్తావించలేదు.
ప్రధాన భాగం
చట్టపరమైన రక్షణ పరిధి (Scope of Statutory Protection)
జాతీయ గౌరవ అవమానాల నిరోధక చట్టం (Prevention of Insults to National Honour Act), 1971 లోని సెక్షన్ 3 స్థానంలో 2026 సవరణను తీసుకువచ్చారు. కింది పనులు ఉద్దేశపూర్వకంగా చేసేవారికి ఇది శిక్ష విధిస్తుంది:
జాతీయ గీతం లేదా జాతీయ గేయం పాడటాన్ని అడ్డుకోవడం; లేదా
అలా పాడుతున్న గుంపుకు (assembly) అంతరాయం కలిగించడం.
దీనికి గరిష్ఠంగా మూడేళ్ల జైలు శిక్ష, జరిమానా లేదా రెండూ విధించవచ్చు. సెక్షన్ 3A కింద, పదేపదే నేరం రుజువైతే (repeat convictions) కనీసం ఏడాది పాటు జైలు శిక్ష పడుతుంది. అయితే, ఈ సవరణ కింది పనులు చేయదు:
ఎవరినీ పాడాలని బలవంతపెట్టదు (compel).
ఇదే వెర్షన్ను పాడాలని (mandatory version) సూచించదు.
బిజోయ్ ఇమ్మాన్యుయేల్ వర్సెస్ స్టేట్ ఆఫ్ కేరళ (1986) కేసులో, జెహోవా సాక్షుల (Jehovah’s Witness) విద్యార్థులు జాతీయ గీతం పాడుతున్నప్పుడు గౌరవంగా నిలబడ్డారు కానీ పాడటానికి నిరాకరించారు. వారిని పాఠశాల నుంచి బహిష్కరించడం (expulsion) అధికరణలు 19(1)(a), 25 లకు విరుద్ధమని సుప్రీంకోర్టు తీర్పునిచ్చింది. ఈ తీర్పు కింది విషయాలను స్పష్టం చేసింది:
గౌరవించడం అంటే తప్పనిసరిగా పాడాలని కాదు.
శాంతియుతంగా మౌనం వహించడానికి (peaceful silence), ఉద్దేశపూర్వకంగా అంతరాయం (deliberate disruption) కలిగించడానికి తేడా ఉంది.
సహనం (tolerance) అనేది ఒక ముఖ్యమైన రాజ్యాంగ విలువ.
ముందుచూపు (Way Forward)
“అంతరాయం కలిగించడం” (disturbance) అనే పదాన్ని చాలా పరిమిత అర్థంలో (narrowly) తీసుకోవాలి.
నిజాయితీగా, అంతరాత్మ ప్రబోధం మేరకు తీసుకునే అభ్యంతరాలను (genuine conscientious objection) రక్షించాలి.
అమలుకు సంబంధించి స్పష్టమైన మార్గదర్శకాలు (enforcement guidelines) జారీ చేయాలి.
శాంతియుతంగా పాల్గొనకపోవడాన్ని (peaceful non-participation) కాకుండా, అడ్డుకోవడాన్ని (obstruction) శిక్షించాలి.
ముగింపు
రాజ్యాంగబద్ధమైన దేశభక్తి (Constitutional patriotism) అనేది బలవంతంగా అందరూ ఒకేలా ఉండాలని (uniformity) కోరుకోదు, జాతీయ గౌరవాన్ని రక్షిస్తుంది. బహుళత్వంతో (plural) కూడిన భారత ప్రజాస్వామ్యంలో గౌరవప్రదమైన మౌనాన్ని కచ్చితంగా రక్షించాలి.
ప్రశ్న: పునరుత్పత్తి వ్యవసాయం భారతదేశంలో నేలల క్షీణత, వాతావరణ మార్పుల ముప్పు, తగ్గుతున్న వ్యవసాయ లాభదాయకతను ఏకకాలంలో పరిష్కరించగలదు. దీనిని విస్తృతంగా అవలంబించడానికి అవసరమైన ప్రధాన పద్ధతులు, విధానపరమైన చర్యలను చర్చించండి.
Q. Regenerative agriculture can simultaneously address soil degradation, climate vulnerability and declining farm profitability in India. Discuss the major practices and policy measures required for its widespread adoption.
పరిచయం
పునరుత్పత్తి వ్యవసాయం (Regenerative agriculture) అనేది సమగ్రమైన విధానం (holistic approach). ఇది వ్యవసాయ ఉత్పాదకతను కొనసాగిస్తూనే, నేల ఆరోగ్యాన్ని (soil health), జీవవైవిధ్యాన్ని (biodiversity), పర్యావరణ వ్యవస్థ విధులను (ecosystem functions) చురుకుగా పునరుద్ధరిస్తుంది. పర్యావరణానికి మరింత నష్టం జరగకుండా నిరోధించే సాంప్రదాయ సుస్థిర (conventional sustainability) వ్యవసాయ పద్ధతులకు భిన్నంగా.. ఇది పర్యావరణపరంగా మెరుగుపడేందుకు (ecological improvement) కృషి చేస్తుంది.
ప్రధాన భాగం
వ్యవసాయ స్థితిస్థాపకతకు (Agricultural Resilience) దీని సహకారం
నేల, నీటి పునరుద్ధరణ (Soil and Water Restoration)
పచ్చిరొట్ట ఎరువు (Green manuring), కవర్ క్రాపింగ్ (cover cropping), మల్చింగ్ (mulching) పద్ధతులు సేంద్రియ పదార్థాలను (organic matter) పెంచి, నేల కోతను (erosion) తగ్గిస్తాయి.
సూక్ష్మ సేద్యం (Micro-irrigation) నీటి వినియోగ సామర్థ్యాన్ని (water-use efficiency) మెరుగుపరుస్తుంది.
శాస్త్రీయ నైట్రోజన్ (Scientific nitrogen) నిర్వహణ వల్ల పోషకాల నష్టం, నైట్రస్ ఆక్సైడ్ ఉద్గారాలు (nitrous oxide emissions) తగ్గుతాయి.
జీవవైవిధ్యం, వాతావరణ చర్యలు (Biodiversity and Climate Action)
కృషి అటవీ శాస్త్రం (Agroforestry) కార్బన్ను నిల్వ చేస్తుంది. స్థానిక ఉష్ణోగ్రతలను మోస్తరుగా ఉంచుతుంది. అలాగే క్షీణించిన భూమికి (degraded land) పునరుజ్జీవం పోస్తుంది.
ప్రకృతి వ్యవసాయం (Natural farming) రసాయన ఎరువుల (chemical inputs) వాడకాన్ని పరిమితం చేసి, జీవ సంబంధిత ఎరువులను (biological formulations) ప్రోత్సహిస్తుంది.
పంటల మార్పిడి (Crop rotation), బహుళ పంటలు పండించడం (multi-cropping) పర్యావరణ వైవిధ్యాన్ని (ecological diversity) బలోపేతం చేస్తాయి.
వ్యవసాయ ఆర్థిక వ్యవస్థ (Farm Economy)
సమగ్ర వ్యవసాయ వ్యవస్థలు (Integrated Farming Systems) పంటలు, పశువులు, మత్స్య, ఉద్యానవన, తేనెటీగల పెంపకాన్ని (apiculture) ఏకం చేస్తాయి.
పంటల వైవిధ్యం (Diversification) పంట నష్టపోయే ప్రమాదాలను తగ్గిస్తుంది, బహుళ ఆదాయ మార్గాలను సృష్టిస్తుంది.
కొనుగోలు చేసే ఎరువులు, పురుగుమందులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడం వల్ల నికర వ్యవసాయ ఆదాయం (net farm income) పెరుగుతుంది.
విధానపరమైన మద్దతు (Policy Support)
నేషనల్ మిషన్ ఆన్ నేచురల్ ఫార్మింగ్ (National Mission on Natural Farming) క్లస్టర్లకు, కమ్యూనిటీ రిసోర్స్ పర్సన్లకు (Community Resource Persons), బయో-ఇన్పుట్ (bio-input) కేంద్రాలకు మద్దతు ఇస్తుంది.
పర్ డ్రాప్ మోర్ క్రాప్ (Per Drop More Crop – పీడీఎంసీ) డ్రిప్, స్ప్రింక్లర్ (drip and sprinkler) వ్యవస్థలకు నిధులు ఇస్తుంది.
రెయిన్ఫెడ్ ఏరియా డెవలప్మెంట్ ప్రోగ్రామ్ (Rainfed Area Development Programme) క్లస్టర్ ఆధారిత సమగ్ర వ్యవసాయ వ్యవస్థలకు (Integrated Farming Systems) మద్దతు ఇస్తుంది.
పీఎం-ఆర్కేవీవై (PM-RKVY) లోని అగ్రోఫారెస్ట్రీ (కృషి అటవీ) విభాగం నర్సరీలను, నాణ్యమైన నాటే సామాగ్రిని (quality planting material) విస్తరిస్తుంది.
సాయిల్ హెల్త్ కార్డ్లు (Soil Health Cards) శాస్త్రీయంగా, పొలాలవారీగా పోషకాల సిఫార్సులను అందిస్తాయి.
అవసరమైన చర్యలు (Measures Required)
సన్నకారు, చిన్న రైతులకు ఈ పద్ధతుల్లోకి మారే దశలో (transition support) మద్దతు అందించాలి.
స్థానికంగా అందుబాటులో ఉండే జీవ సంబంధిత ఎరువులను (biological inputs) విస్తరించాలి.
కేవీకేలు (KVKs – కృషి విజ్ఞాన కేంద్రాలు), కృషి సఖీల (Krishi Sakhis) ద్వారా విస్తరణ సేవలను (extension services) బలోపేతం చేయాలి.
నమ్మకమైన ధ్రువీకరణ (credible certification), లాభదాయకమైన మార్కెట్లను అభివృద్ధి చేయాలి.
సాయిల్ హెల్త్ కార్డ్లను పంటల ప్రణాళికతో (crop planning) అనుసంధానించాలి.
నేలలో కార్బన్ (soil carbon), నీటి వినియోగం, జీవవైవిధ్యం, రైతుల ఆదాయాన్ని అంచనా వేయాలి.
ప్రకృతి వ్యవసాయం, సాగునీరు, అగ్రోఫారెస్ట్రీ, ఐఎఫ్ఎస్ (IFS) పథకాలను కలుపుకుపోవాలి (Converge).
ముగింపు
పునరుత్పత్తి వ్యవసాయం (Regenerative agriculture) భారతీయ వ్యవసాయం యొక్క పర్యావరణ పునాదులను (ecological foundations) తిరిగి నిర్మించగలదు. ఇది విజయవంతం కావాలంటే స్థానిక పరిస్థితులకు అనుగుణమైన పద్ధతులు (locally adapted practices), శాస్త్రీయ పర్యవేక్షణ, సంస్థాగత సమన్వయం (institutional convergence), రైతులకు కచ్చితమైన ఆర్థిక లాభాలు (assured economic returns) అవసరం
var elementorFrontendConfig = {"environmentMode":{"edit":false,"wpPreview":false,"isScriptDebug":false},"i18n":{"shareOnFacebook":"Share on Facebook","shareOnX":"Share on X","pinIt":"Pin it","download":"Download","downloadImage":"Download image","fullscreen":"Fullscreen","zoom":"Zoom","share":"Share","playVideo":"Play Video","previous":"Previous","next":"Next","close":"Close","a11yCarouselPrevSlideMessage":"Previous slide","a11yCarouselNextSlideMessage":"Next slide","a11yCarouselFirstSlideMessage":"This is the first slide","a11yCarouselLastSlideMessage":"This is the last slide","a11yCarouselPaginationBulletMessage":"Go to slide"},"is_rtl":false,"breakpoints":{"xs":0,"sm":480,"md":768,"lg":1025,"xl":1440,"xxl":1600},"responsive":{"breakpoints":{"mobile":{"label":"Mobile Portrait","value":767,"default_value":767,"direction":"max","is_enabled":true},"mobile_extra":{"label":"Mobile Landscape","value":880,"default_value":880,"direction":"max","is_enabled":false},"tablet":{"label":"Tablet Portrait","value":1024,"default_value":1024,"direction":"max","is_enabled":true},"tablet_extra":{"label":"Tablet Landscape","value":1200,"default_value":1200,"direction":"max","is_enabled":false},"laptop":{"label":"Laptop","value":1366,"default_value":1366,"direction":"max","is_enabled":false},"widescreen":{"label":"Widescreen","value":2400,"default_value":2400,"direction":"min","is_enabled":false}},"hasCustomBreakpoints":false},"version":"4.3.2","is_static":false,"experimentalFeatures":{"e_font_icon_svg":true,"additional_custom_breakpoints":true,"container":true,"e_optimized_markup":true,"theme_builder_v2":true,"nested-elements":true,"e_atomic_elements":true,"e_opt_in_v4":true,"import-export-customization":true,"e_pro_atomic_form":true,"e_pro_collection_loop":true,"mega-menu":true},"urls":{"assets":"https:\/\/telugu.kpiasacademy.com\/wp-content\/plugins\/elementor\/assets\/","ajaxurl":"https:\/\/telugu.kpiasacademy.com\/wp-admin\/admin-ajax.php","uploadUrl":"https:\/\/telugu.kpiasacademy.com\/wp-content\/uploads"},"nonces":{"floatingButtonsClickTracking":"46ccc222c8","atomicFormsSendForm":"2025e81684"},"swiperClass":"swiper","settings":{"page":[],"editorPreferences":[]},"kit":{"active_breakpoints":["viewport_mobile","viewport_tablet"],"global_image_lightbox":"yes","lightbox_enable_counter":"yes","lightbox_enable_fullscreen":"yes","lightbox_enable_zoom":"yes","lightbox_enable_share":"yes","lightbox_title_src":"title","lightbox_description_src":"description"},"post":{"id":10399,"title":"UPSC%20%E0%B0%A1%E0%B1%88%E0%B0%B2%E0%B1%80%20%E0%B0%AE%E0%B1%86%E0%B0%AF%E0%B0%BF%E0%B0%A8%E0%B1%8D%E0%B0%B8%E0%B1%8D%20%E0%B0%86%E0%B0%A8%E0%B1%8D%E0%B0%B8%E0%B0%B0%E0%B1%8D%20%E0%B0%B0%E0%B1%88%E0%B0%9F%E0%B0%BF%E0%B0%82%E0%B0%97%E0%B1%8D%20%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B1%80%E0%B0%B8%E0%B1%8D%20%E2%80%9324th%20%E0%B0%86%E0%B0%97%E0%B0%B8%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B1%81%202026%20%7C%20UPSC%20Mains%20%7C%20KPIAS%20%E0%B0%85%E0%B0%95%E0%B0%BE%E0%B0%A1%E0%B0%AE%E0%B1%80","excerpt":"","featuredImage":"https:\/\/telugu.kpiasacademy.com\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/upsc-care-mains-24-august-2026.webp"}};
//# sourceURL=elementor-frontend-js-before
var ekit_config = {"ajaxurl":"https://telugu.kpiasacademy.com/wp-admin/admin-ajax.php","nonce":"762c961a79","i18n":{"video_frame":"Video player","close":"Close","slider_prev":"Previous slide","slider_next":"Next slide","slider_first":"This is the first slide","slider_last":"This is the last slide","slider_bullet":"Go to slide {{index}}"}};
//# sourceURL=ekit-core-js-extra
window.dFlipLocation = 'https://telugu.kpiasacademy.com/wp-content/plugins/3d-flipbook-dflip-lite/assets/';
window.dFlipWPGlobal = {"text":{"toggleSound":"Turn on\/off Sound","toggleThumbnails":"Toggle Thumbnails","toggleOutline":"Toggle Outline\/Bookmark","previousPage":"Previous Page","nextPage":"Next Page","toggleFullscreen":"Toggle Fullscreen","zoomIn":"Zoom In","zoomOut":"Zoom Out","toggleHelp":"Toggle Help","singlePageMode":"Single Page Mode","doublePageMode":"Double Page Mode","downloadPDFFile":"Download PDF File","gotoFirstPage":"Goto First Page","gotoLastPage":"Goto Last Page","share":"Share","mailSubject":"I wanted you to see this FlipBook","mailBody":"Check out this site {{url}}","loading":"DearFlip: Loading "},"viewerType":"flipbook","moreControls":"download,pageMode,startPage,endPage,sound","hideControls":"","scrollWheel":"false","backgroundColor":"#777","backgroundImage":"","height":"auto","paddingLeft":"20","paddingRight":"20","controlsPosition":"bottom","duration":800,"soundEnable":"true","enableDownload":"true","showSearchControl":"false","showPrintControl":"false","enableAnnotation":false,"enableAnalytics":"false","webgl":"true","hard":"none","maxTextureSize":"1600","rangeChunkSize":"524288","zoomRatio":1.5,"stiffness":3,"pageMode":"0","singlePageMode":"0","pageSize":"0","autoPlay":"false","autoPlayDuration":5000,"autoPlayStart":"false","linkTarget":"2","sharePrefix":"flipbook-"};
