var breakpoints = [{"label":"Desktop","slug":"Desktop","value":"base","direction":"max","isActive":true,"isRequired":true},{"label":"Tablet","slug":"Tablet","value":"1024","direction":"max","isActive":true,"isRequired":true},{"label":"Mobile","slug":"Mobile","value":"767","direction":"max","isActive":true,"isRequired":true}];
యూపీఎస్సీ (UPSC): జనరల్ స్టడీస్ పేపర్ III – పునరుత్పాదక ఇంధనం, వ్యవసాయం, మౌలిక సదుపాయాలు, పర్యావరణం, వాతావరణ మార్పు.
టీజీపీఎస్సీ (TGPSC): పేపర్ IV – ఆర్థిక వ్యవస్థ, అభివృద్ధి.
ప్రిలిమ్స్, మెయిన్స్ కోసం ముఖ్యమైన పదాలు (Important Keywords)
ప్రిలిమ్స్ కోసం:
పీఎం-కుసుమ్ (PM-KUSUM), ప్రధాన మంత్రి కిసాన్ ఊర్జా సురక్ష ఏవం ఉత్థాన్ మహాభియాన్, టీజీఆర్పీడీసీఎల్ (TGRPDCL), డిస్కామ్లు (DISCOMs), పునరుత్పాదక శక్తి (Renewable Energy), సౌర విద్యుత్ కేంద్రాలు (Solar Power Plants), కాంపోనెంట్-A, ఎస్జీఎస్టీ తిరిగి చెల్లింపు (SGST Reimbursement), విద్యుత్ సుంకం మినహాయింపు (Electricity Duty Exemption), ఎంఎన్ఆర్ఈ (MNRE).
మెయిన్స్ కోసం:
ఇంధన పరివర్తన (Energy Transition), రైతుల ఆదాయ మార్గాల వైవిధ్యీకరణ (Farmer Income Diversification), వికేంద్రీకృత సౌర విద్యుత్ (Decentralised Solar Power), గ్రామీణ ఇంధన భద్రత (Rural Energy Security), వాతావరణ చర్యలు (Climate Action), డిస్కామ్ సంస్కరణలు (DISCOM Reforms), సుస్థిర వ్యవసాయం (Sustainable Agriculture), హరిత వృద్ధి (Green Growth), తెలంగాణ పునరుత్పాదక ఇంధన నమూనా.
వార్తల్లో ఎందుకు ఉంది?
2025-26 నాటికి తెలంగాణ పునరుత్పాదక ఇంధన సామర్థ్యం (Renewable energy capacity) 10,642 మెగావాట్లకు చేరుకుందని తెలంగాణ రైతు విద్యుత్ పంపిణీ సంస్థ (TGRPDCL) చైర్మన్, మేనేజింగ్ డైరెక్టర్ ముషారఫ్ ఫారూఖీ ప్రకటించారు. అలాగే, 2029-30 నాటికి దీనిని 29,645 మెగావాట్లకు పెంచాలని రాష్ట్ర ప్రభుత్వం యోచిస్తోందని ఆయన తెలిపారు.
ప్రధానాంశాలు (Key Highlights)
2025–26 నాటికి తెలంగాణ పునరుత్పాదక ఇంధన ఉత్పత్తి సామర్థ్యం 10,642 మెగావాట్లకు చేరుకుంది.
దీనిని 2029–30 నాటికి 29,645 మెగావాట్లకు పెంచాలని రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ప్రణాళికలు రచిస్తోంది.
పీఎం-కుసుమ్ (PM-KUSUM) పథకాన్ని రాష్ట్రం సమర్థవంతంగా అమలు చేస్తోందని TGRPDCL సీఎండీ ముషారఫ్ ఫారూఖీ వివరించారు.
పీఎం-కుసుమ్-ఎ (PM-KUSUM-A) కింద రైతులు తమ వ్యవసాయ భూముల్లో, బంజరు భూముల్లో సౌర విద్యుత్ కేంద్రాలను (Solar power plants) ఏర్పాటు చేసుకోవచ్చు.
సౌర విద్యుత్ కేంద్రాల ద్వారా ఉత్పత్తి చేసిన విద్యుత్ను డిస్కామ్లకు (DISCOMs) విక్రయించి రైతులు అదనపు ఆదాయం పొందవచ్చు.
0.5 మెగావాట్ల నుంచి 2 మెగావాట్ల సామర్థ్యం గల సౌర విద్యుత్ కేంద్రాలను రైతులు నెలకొల్పుకోవచ్చు.
1 మెగావాట్ సౌర విద్యుత్ కేంద్రాన్ని ఏర్పాటు చేయడానికి సుమారు 3.5 ఎకరాల భూమి అవసరం అవుతుంది.
చిన్న, సన్నకారు రైతులు ఇద్దరు లేదా ముగ్గురు సభ్యులతో బృందాలుగా ఏర్పడి ఉమ్మడిగా సౌర విద్యుత్ కేంద్రాలను నెలకొల్పవచ్చు.
తెలంగాణ ప్రభుత్వ ప్రోత్సాహకాలు (Telangana Government Incentives)
ఈ పథకంలో రైతులు పాల్గొనేలా ప్రోత్సహించడానికి తెలంగాణ ప్రభుత్వం కింది రాయితీలను (Incentives) అందిస్తోంది:
నాలా (NALA) కన్వర్షన్ చార్జీల నుంచి మినహాయింపు.
50 శాతం ఎస్జీఎస్టీ (SGST) తిరిగి చెల్లించడం (Reimbursement).
కాలుష్య నియంత్రణ మండలి (Pollution Control Board) ఎన్ఓసీ (NOC) నుంచి మినహాయింపు.
విద్యుత్ సుంకం (Electricity duty) నుంచి 100 శాతం మినహాయింపు.
పీఎం-కుసుమ్ పథకం గురించి (About PM-KUSUM Scheme)
పూర్తి పేరు: ప్రధాన మంత్రి కిసాన్ ఊర్జా సురక్ష ఏవం ఉత్థాన్ మహాభియాన్.
ప్రారంభించిన తేదీ: 19 ఫిబ్రవరి 2019.
నోడల్ మంత్రిత్వ శాఖ: నూతన, పునరుత్పాదక ఇంధన మంత్రిత్వ శాఖ (Ministry of New and Renewable Energy – MNRE).
వికేంద్రీకృత (Decentralised), గ్రిడ్కు అనుసంధానించిన (Grid-connected) సౌర లేదా పునరుత్పాదక శక్తి ఆధారిత విద్యుత్ కేంద్రాలను (గ్రౌండ్/స్టిల్ట్-మౌంటెడ్) ఏర్పాటు చేయడం.
కాంపోనెంట్-B
14 లక్షల పంపులు
స్వతంత్ర (Standalone) సౌర వ్యవసాయ పంపులను ఏర్పాటు చేయడం.
కాంపోనెంట్-C
35 లక్షల పంపులు
గ్రిడ్కు అనుసంధానించిన వ్యవసాయ పంపులకు సౌర విద్యుత్ను (Solarisation) అందించడం. ఇందులో ఫీడర్ స్థాయి (Feeder-level) సోలరైజేషన్ కూడా ఉంటుంది.
ఆర్థిక సహాయం (Financial Assistance)
మూలం (Source)
వాటా (Share)
కేంద్ర ప్రభుత్వం
30%
రాష్ట్ర ప్రభుత్వం
కనీసం 30%
రైతు
40% వరకు
సమస్యలు, సవాళ్లు (Issues and Challenges)
అధిక ప్రారంభ ఖర్చు: విద్యుత్ కేంద్రాల ఏర్పాటుకు అయ్యే ప్రారంభ ఖర్చు ఎక్కువగా ఉంటుంది. చిన్న, సన్నకారు రైతులు తమ వాటాను చెల్లించడానికి ఇబ్బంది పడవచ్చు.
అమలులో జాప్యం: ఈ పథకం పురోగతి రాష్ట్ర సంస్థలు, డిస్కామ్ల (DISCOMs) పనితీరుపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
భూగర్భజలాల ఆందోళన: సౌర విద్యుత్ సులభంగా లభించడం వల్ల రైతులు భూగర్భజలాల (Groundwater) వెలికితీతను పెంచే ప్రమాదం ఉంది.
నిర్వహణ లోపం: సౌర విద్యుత్ కేంద్రాలు, పంపులకు సకాలంలో మరమ్మతులు చేయాలి. వీటికి స్థానిక సేవా మద్దతు (Service support) అవసరం.
అవగాహన లోపం: సబ్సిడీ విధానం, దరఖాస్తు ప్రక్రియ గురించి చాలా మంది రైతులకు స్పష్టమైన అవగాహన లేదు.
గ్రిడ్ మౌలిక సదుపాయాలు: భారీ స్థాయిలో పునరుత్పాదక శక్తిని ఉత్పత్తి చేయాలంటే బలమైన గ్రిడ్ (Grid), విద్యుత్ నిల్వ వ్యవస్థలు (Storage systems) అవసరం.
ముందున్న మార్గం (Way Forward)
రైతుల కోసం గ్రామ స్థాయిలో అవగాహన కార్యక్రమాలు నిర్వహించాలి.
చిన్న, సన్నకారు రైతులకు సులభంగా రుణాలు, ఆర్థిక మద్దతు అందించాలి.
రైతు బృందాలు, సహకార సంఘాలు, రైతు ఉత్పత్తిదారుల సంఘాలను (Farmer Producer Organisations) ప్రభుత్వం ప్రోత్సహించాలి.
కొనుగోలు చేసిన విద్యుత్కు డిస్కామ్లు (DISCOMs) సకాలంలో చెల్లింపులు చేసేలా చూడాలి.
గ్రిడ్ మౌలిక సదుపాయాలు, ఇంధన నిల్వ వ్యవస్థలను (Energy storage systems) బలోపేతం చేయాలి.
సౌర ఆధారిత నీటిపారుదలతో (Solar irrigation) పాటు భూగర్భజలాలను బాధ్యతాయుతంగా వినియోగించేలా రైతులను ప్రోత్సహించాలి.
సోలార్ ఇన్స్టాలేషన్, నిర్వహణ, మరమ్మతు పనులలో గ్రామీణ యువతకు నైపుణ్య శిక్షణ ఇవ్వాలి.
ముగింపు (Conclusion)
2029–30 నాటికి పునరుత్పాదక ఇంధన సామర్థ్యాన్ని 29,645 మెగావాట్లకు పెంచాలన్న తెలంగాణ ప్రణాళిక ఒక కీలకమైన అడుగు. ఇది హరిత వృద్ధి (Green growth), రైతుల ఆదాయ మార్గాల వైవిధ్యీకరణ (Income diversification), గ్రామీణ ఇంధన భద్రత (Rural energy security) దిశగా గొప్పగా ఉపయోగపడుతుంది. పీఎం-కుసుమ్ (PM-KUSUM) ద్వారా రైతులు కేవలం విద్యుత్ వినియోగదారులుగానే కాకుండా విద్యుత్ ఉత్పత్తిదారులుగా కూడా మారవచ్చు.
కేర్ బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలు (CARE MCQs)
ప్రశ్న 1: పీఎం-కుసుమ్ (PM-KUSUM) పథకాన్ని కింది వాటిలో ఏ మంత్రిత్వ శాఖ అమలు చేస్తోంది?
A. వ్యవసాయ, రైతు సంక్షేమ మంత్రిత్వ శాఖ
B. విద్యుత్ మంత్రిత్వ శాఖ
C. నూతన, పునరుత్పాదక ఇంధన మంత్రిత్వ శాఖ (Ministry of New and Renewable Energy)
D. గ్రామీణాభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ
జవాబు: C
వివరణ:
పీఎం-కుసుమ్ (ప్రధాన మంత్రి కిసాన్ ఊర్జా సురక్ష ఏవం ఉత్థాన్ మహాభియాన్ – PM-KUSUM) పథకాన్ని నూతన, పునరుత్పాదక ఇంధన మంత్రిత్వ శాఖ (MNRE) అమలు చేస్తోంది.
ఈ పథకం వ్యవసాయ రంగంలో సౌరశక్తి (Solar energy) వినియోగాన్ని ప్రోత్సహిస్తుంది.
అదనపు సమాచారం:
ఈ పథకాన్ని 2019లో ప్రారంభించారు.
సౌర విద్యుత్ పంపులు (Solar pumps), ఫీడర్ సోలరైజేషన్ (Feeder solarisation) పై ఇది ప్రధానంగా దృష్టి పెడుతుంది.
డీజిల్, సంప్రదాయ విద్యుత్పై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడానికి ఇది సహాయపడుతుంది.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQs)
ప్రశ్న 1: పీఎం-కుసుమ్ (PM-KUSUM) అంటే ఏమిటి?
జవాబు: పీఎం-కుసుమ్ అంటే ప్రధాన మంత్రి కిసాన్ ఊర్జా సురక్ష ఏవం ఉత్థాన్ మహాభియాన్. ఇది రైతుల కోసం తీసుకువచ్చిన సౌరశక్తి ఆధారిత వ్యవసాయ మద్దతు పథకం.
ప్రశ్న 2: పీఎం-కుసుమ్ పథకాన్ని ఏ మంత్రిత్వ శాఖ అమలు చేస్తోంది?
జవాబు: పీఎం-కుసుమ్ పథకాన్ని నూతన, పునరుత్పాదక ఇంధన మంత్రిత్వ శాఖ (MNRE) అమలు చేస్తోంది.
ప్రశ్న 3: పీఎం-కుసుమ్ కాంపోనెంట్-A (Component-A) అంటే ఏమిటి?
జవాబు: రైతులు తమ వ్యవసాయ లేదా బంజరు భూముల్లో వికేంద్రీకృత (Decentralised), గ్రిడ్కు అనుసంధానించిన (Grid-connected) సౌర విద్యుత్ కేంద్రాలను ఏర్పాటు చేసుకోవడానికి కాంపోనెంట్-A అనుమతిస్తుంది.
ప్రశ్న 4: తెలంగాణలో పీఎం-కుసుమ్-A కింద రైతులు ఎంత సామర్థ్యం గల సౌర విద్యుత్ కేంద్రాలను (Solar power plants) ఏర్పాటు చేసుకోవచ్చు?
జవాబు: రైతులు 0.5 మెగావాట్ల నుంచి 2 మెగావాట్ల (MW) సామర్థ్యం గల సౌర విద్యుత్ కేంద్రాలను ఏర్పాటు చేసుకోవచ్చు.
ప్రశ్న 5: 1 మెగావాట్ సౌర విద్యుత్ కేంద్రానికి ఎంత భూమి అవసరం అవుతుంది?
జవాబు: 1 మెగావాట్ సౌర విద్యుత్ కేంద్రాన్ని ఏర్పాటు చేయడానికి సుమారు 3.5 ఎకరాల భూమి అవసరం అవుతుంది.
ప్రశ్న 6: పీఎం-కుసుమ్ కింద రైతులు ఎలా ఆదాయం పొందవచ్చు?
జవాబు: రైతులు తమ భూముల్లో సౌర విద్యుత్ను ఉత్పత్తి చేయవచ్చు. ఆ విద్యుత్ను డిస్కామ్లకు (DISCOMs) విక్రయించడం ద్వారా అదనపు ఆదాయం పొందవచ్చు.
ప్రశ్న 7: ఈ పథకం కింద తెలంగాణ రాష్ట్రం ఎలాంటి ప్రోత్సాహకాలను (Incentives) అందిస్తోంది?
జవాబు: తెలంగాణ ప్రభుత్వం నాలా (NALA) కన్వర్షన్ చార్జీల నుంచి మినహాయింపునిస్తుంది. అలాగే 50 శాతం ఎస్జీఎస్టీ (SGST) తిరిగి చెల్లిస్తుంది (Reimbursement). కాలుష్య నియంత్రణ మండలి ఎన్ఓసీ (NOC) నుంచి, విద్యుత్ సుంకం (Electricity duty) నుంచి కూడా వంద శాతం మినహాయింపు ఇస్తుంది.
ప్రశ్న 8: రైతులకు ఈ కార్యక్రమం ఎందుకు ముఖ్యం?
జవాబు: ఇది రైతులకు అదనపు ఆదాయ మార్గాన్ని అందిస్తుంది. వ్యవసాయంలో సౌరశక్తి వినియోగానికి మద్దతు ఇస్తుంది. బంజరు భూములు, తక్కువ దిగుబడి ఇచ్చే భూములను ఉత్పాదకంగా (Productively) వాడుకోవడానికి ఇది సహాయపడుతుంది.
var elementorFrontendConfig = {"environmentMode":{"edit":false,"wpPreview":false,"isScriptDebug":false},"i18n":{"shareOnFacebook":"Share on Facebook","shareOnTwitter":"Share on Twitter","pinIt":"Pin it","download":"Download","downloadImage":"Download image","fullscreen":"Fullscreen","zoom":"Zoom","share":"Share","playVideo":"Play Video","previous":"Previous","next":"Next","close":"Close","a11yCarouselPrevSlideMessage":"Previous slide","a11yCarouselNextSlideMessage":"Next slide","a11yCarouselFirstSlideMessage":"This is the first slide","a11yCarouselLastSlideMessage":"This is the last slide","a11yCarouselPaginationBulletMessage":"Go to slide"},"is_rtl":false,"breakpoints":{"xs":0,"sm":480,"md":768,"lg":1025,"xl":1440,"xxl":1600},"responsive":{"breakpoints":{"mobile":{"label":"Mobile Portrait","value":767,"default_value":767,"direction":"max","is_enabled":true},"mobile_extra":{"label":"Mobile Landscape","value":880,"default_value":880,"direction":"max","is_enabled":false},"tablet":{"label":"Tablet Portrait","value":1024,"default_value":1024,"direction":"max","is_enabled":true},"tablet_extra":{"label":"Tablet Landscape","value":1200,"default_value":1200,"direction":"max","is_enabled":false},"laptop":{"label":"Laptop","value":1366,"default_value":1366,"direction":"max","is_enabled":false},"widescreen":{"label":"Widescreen","value":2400,"default_value":2400,"direction":"min","is_enabled":false}},"hasCustomBreakpoints":false},"version":"4.1.1","is_static":false,"experimentalFeatures":{"e_font_icon_svg":true,"additional_custom_breakpoints":true,"container":true,"e_optimized_markup":true,"theme_builder_v2":true,"e_pro_free_trial_popup":true,"nested-elements":true,"e_atomic_elements":true,"atomic_widgets_should_enforce_capabilities":true,"editor_mcp":true,"e_bc_migrations":true,"e_editor_design_system_panel":true,"e_classes":true,"global_classes_should_enforce_capabilities":true,"e_variables":true,"e_variables_manager":true,"e_opt_in_v4_page":true,"e_opt_in_v4":true,"e_components":true,"e_interactions":true,"e_widget_creation":true,"import-export-customization":true,"e_pro_atomic_form":true,"mega-menu":true,"e_pro_variables":true,"e_pro_interactions":true},"urls":{"assets":"https:\/\/telugu.kpiasacademy.com\/wp-content\/plugins\/elementor\/assets\/","ajaxurl":"https:\/\/telugu.kpiasacademy.com\/wp-admin\/admin-ajax.php","uploadUrl":"https:\/\/telugu.kpiasacademy.com\/wp-content\/uploads"},"nonces":{"floatingButtonsClickTracking":"24070dad44","atomicFormsSendForm":"d533b50ac7"},"swiperClass":"swiper","settings":{"page":[],"editorPreferences":[]},"kit":{"active_breakpoints":["viewport_mobile","viewport_tablet"],"global_image_lightbox":"yes","lightbox_enable_counter":"yes","lightbox_enable_fullscreen":"yes","lightbox_enable_zoom":"yes","lightbox_enable_share":"yes","lightbox_title_src":"title","lightbox_description_src":"description"},"post":{"id":3681,"title":"%E0%B0%A4%E0%B1%86%E0%B0%B2%E0%B0%82%E0%B0%97%E0%B0%BE%E0%B0%A3%20%E0%B0%AA%E0%B1%81%E0%B0%A8%E0%B0%B0%E0%B1%81%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%AA%E0%B0%BE%E0%B0%A6%E0%B0%95%20%E0%B0%87%E0%B0%82%E0%B0%A7%E0%B0%A8%20%E0%B0%B2%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%B7%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%82%20TGPSC%20%7C%20KPIAS%20Academy","excerpt":"","featuredImage":"https:\/\/telugu.kpiasacademy.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/kpias-academy-5-1024x511.webp"}};
//# sourceURL=elementor-frontend-js-before
window.dFlipLocation = 'https://telugu.kpiasacademy.com/wp-content/plugins/3d-flipbook-dflip-lite/assets/';
window.dFlipWPGlobal = {"text":{"toggleSound":"Turn on\/off Sound","toggleThumbnails":"Toggle Thumbnails","toggleOutline":"Toggle Outline\/Bookmark","previousPage":"Previous Page","nextPage":"Next Page","toggleFullscreen":"Toggle Fullscreen","zoomIn":"Zoom In","zoomOut":"Zoom Out","toggleHelp":"Toggle Help","singlePageMode":"Single Page Mode","doublePageMode":"Double Page Mode","downloadPDFFile":"Download PDF File","gotoFirstPage":"Goto First Page","gotoLastPage":"Goto Last Page","share":"Share","mailSubject":"I wanted you to see this FlipBook","mailBody":"Check out this site {{url}}","loading":"DearFlip: Loading "},"viewerType":"flipbook","moreControls":"download,pageMode,startPage,endPage,sound","hideControls":"","scrollWheel":"false","backgroundColor":"#777","backgroundImage":"","height":"auto","paddingLeft":"20","paddingRight":"20","controlsPosition":"bottom","duration":800,"soundEnable":"true","enableDownload":"true","showSearchControl":"false","showPrintControl":"false","enableAnnotation":false,"enableAnalytics":"false","webgl":"true","hard":"none","maxTextureSize":"1600","rangeChunkSize":"524288","zoomRatio":1.5,"stiffness":3,"pageMode":"0","singlePageMode":"0","pageSize":"0","autoPlay":"false","autoPlayDuration":5000,"autoPlayStart":"false","linkTarget":"2","sharePrefix":"flipbook-"};
document.addEventListener("click", function(e) {
let link = e.target.closest(".elementskit-megamenu-panel a");
if (link) {
e.preventDefault();
window.location.href = link.href;
}
});
