UPSC డైలీ మెయిన్స్ ఆన్సర్ రైటింగ్ ప్రాక్టీస్ – 3rd July మే 2026

వలసవాద స్థావరాల ఏర్పాటు, మాతృభూమి సృష్టి

1832లో బ్రిటిష్ వారు రాజ్‌మహల్ కొండల (Rajmahal Hills) వెంబడి ఉన్న ప్రాంతాన్ని దామిన్-ఇ-కోహ్ (Damin-i-Koh) గా గుర్తించారు. అక్కడ స్థిరపడాలని సంతాల్‌లను ప్రోత్సహించారు. అడవులను నరికి వ్యవసాయాన్ని విస్తరించడం, శిస్తు ఆదాయాన్ని పెంచుకోవడం బ్రిటిష్ వారి ప్రధాన లక్ష్యాలు.

సామూహిక శ్రమ ద్వారా సంతాల్‌లు:

• అడవులను నరికి, సాగు చేయని భూములను వ్యవసాయ యోగ్యంగా మార్చారు.
• గ్రామాలను, కుటుంబ స్థావరాలను ఏర్పాటు చేసుకున్నారు.
• ఆ ప్రాంతంతో సామాజిక, భావోద్వేగ బంధాన్ని పెంచుకున్నారు.

ఈ విధంగా, ఒక వలసవాద శిస్తు ప్రాజెక్టు క్రమంగా సంతాల్‌ల మాతృభూమిగా మారింది.

సంతాల్ హుల్ కు కారణాలు

సంతాల్‌ల స్థిర జీవనానికి మద్దతు ఇచ్చిన పరిస్థితులు క్రమంగా దెబ్బతిన్నాయి.

• పెరుగుతున్న శిస్తు డిమాండ్లు: పెరిగిన కౌలు రేట్లు రైతుల ఆర్థిక భద్రతను దెబ్బతీశాయి.
• అప్పుల బాధ: దోపిడీతో కూడిన రుణాలు సంతాల్ కుటుంబాలను తీరని అప్పుల ఊబిలో కూరుకుపోయేలా చేశాయి.
• మధ్యవర్తుల దోపిడీ: వడ్డీ వ్యాపారులు, జమీందార్లు, వ్యాపారులు, శిస్తు అధికారులు రైతులపై తీవ్ర ఒత్తిడి పెంచారు.
• భూమి అన్యాక్రాంతం కావడం (Land alienation): అప్పులు, అసమాన ఒప్పందాల వల్ల భూమిపై సంతాల్‌ల నియంత్రణ సడలిపోయింది.
• పరిపాలనాపరమైన అన్యాయం: వలసవాద వ్యవస్థలో వారికి న్యాయం జరిగే అవకాశం గానీ, ఫిర్యాదుల పరిష్కార యంత్రాంగం గానీ లేకుండా పోయాయి.
• సామాజిక అవమానం: సంతాల్ పెద్దలు, మహిళలను అవమానించడం వారిలో ఆగ్రహాన్ని తీవ్రతరం చేసింది.

అందువల్ల, భౌతిక దోపిడీతో పాటు గౌరవం, స్వయంప్రతిపత్తి దెబ్బతినడం వల్లే ఈ తిరుగుబాటు పుట్టుకొచ్చింది.

అంతర్గత నిర్వాసనపై తిరుగుబాటు

వలసవాద అధికారులు, రెవెన్యూ అధికారులు, వడ్డీ వ్యాపారులు, జమీందార్లు, ఇతర దోపిడీ మధ్యవర్తులకు వ్యతిరేకంగా ఈ హుల్ (Hul) ను నడిపించారు. దీని ప్రాముఖ్యత కేవలం భౌతికంగా వారిని ఆ ప్రాంతం నుంచి పంపించివేయడానికే పరిమితం కాలేదు. ఒక సమాజం భౌతికంగా ఒకే భౌగోళిక ప్రాంతంలో జీవిస్తున్నప్పటికీ, ఈ క్రింది వాటిని కోల్పోతే వారు తమదైన సర్వస్వాన్ని కోల్పోయినట్లే (Dispossessed):

• భూమిపై నియంత్రణ
• ఆర్థిక భద్రత
• సామాజిక గౌరవం
• న్యాయం పొందే అవకాశం
• సాంస్కృతిక స్వయంప్రతిపత్తి

అందువల్ల, హుల్ (Hul) అనేది వలస పాలనకు, అలాగే వారిని అంతర్గతంగా మూలాల నుంచి వేరు చేయడానికీ వ్యతిరేకంగా జరిగిన పోరాటం.

అణచివేత, వలసలు

బ్రిటిష్ వారు భారీ సైనిక బలగాలతో ఈ తిరుగుబాటును అణచివేశారు. ఆ తర్వాత సంతాల్ కుటుంబాలు పూర్ణియా (Purnea), మాల్దా (Malda), బర్ద్వాన్ (Burdwan), జల్పాయ్‌గురి (Jalpaiguri) ప్రాంతాలతో పాటు అస్సాంలోని తేయాకు తోటల వైపు వలస వెళ్లడం వేగవంతమైంది.

నిర్వాసితులైన సంతాల్‌లు ఈ క్రింది పనులలో కూలీలుగా మారారు:

• తేయాకు తోటలు
• వ్యవసాయ క్షేత్రాలు
• రోడ్ల నిర్మాణ ప్రాజెక్టులు
• దూరంగా ఉన్న వలసవాద స్థావరాలు

ఈ విధంగా, అణచివేత వారి కదలికలను ఆపలేకపోయింది. కానీ, అది వారి నిర్వాసనను శ్రామిక వలసలుగా మార్చేసింది.

జ్ఞాపకాలు, భాష, అస్తిత్వం

భౌగోళికంగా చెల్లాచెదురైనప్పటికీ సంతాల్‌లు తమ అస్తిత్వాన్ని కోల్పోలేదు. వారి మౌఖిక సంప్రదాయాలు, పాటలు, పండుగలు, పంచుకున్న మూల కథలు, హుల్ తిరుగుబాటు జ్ఞాపకాలు సమాజ ఐక్యతను కాపాడాయి.

1925లో రఘునాథ్ ముర్ము (Raghunath Murmu) రూపొందించిన ఒల్ చికి (Ol Chiki) లిపి వారి భాషాపరమైన, సాంస్కృతిక గుర్తింపును బలోపేతం చేసింది. 2003లో సంతాలీ (Santali) భాషను రాజ్యాంగంలోని ఎనిమిదవ షెడ్యూల్ (Eighth Schedule) లో చేర్చడం ద్వారా దాని ప్రాముఖ్యతకు మరింత గుర్తింపు లభించింది.

సమకాలీన ప్రాముఖ్యత

సంతాల్‌లు నేటికీ భూమి అన్యాక్రాంతం కావడం, జీవనోపాధి లేమి, దుర్భరమైన వలసలు, విద్యాపరమైన అడ్డంకులు, వలస కార్మికులకు తగిన రక్షణ లేకపోవడం లాంటి సవాళ్లను ఎదుర్కొంటున్నారు. మైనింగ్, ఆనకట్టలు, మౌలిక సదుపాయాల నిర్మాణం, వాణిజ్య అవసరాల కోసం భూ సేకరణ వంటివి గిరిజన భూములకు, సామాజిక జీవనానికి ముప్పుగా పరిణమిస్తూనే ఉన్నాయి.

భవిష్యత్తు కార్యాచరణ

• గిరిజనుల భూమి, అటవీ హక్కులను (Forest rights) బలోపేతం చేయాలి.
• స్థానికంగా సురక్షితమైన జీవనోపాధి అవకాశాలను విస్తరించాలి.
• కాలానుగుణంగా వలస వెళ్లే కార్మికులకు మెరుగైన రక్షణ కల్పించాలి.
• సంతాలీ మాధ్యమంలో విద్యను ప్రోత్సహించాలి, ఉపాధ్యాయుల లభ్యతను పెంచాలి.
• ప్రాంతీయ లిపుల వైవిధ్యాన్ని గుర్తిస్తూనే, ఒల్ చికి లిపికి మద్దతు ఇవ్వాలి.
• చరిత్ర విద్యలో గిరిజన తిరుగుబాట్లకు మరింత స్థానం కల్పించాలి.
• మౌఖిక సంప్రదాయాలను, సాంస్కృతిక సంస్థలను కాపాడాలి.